Monday, June 2, 2025

گزارش روز با مجتبا پورمحسن: میراث میلیارد دلاری خمینی؛ گران‌ترین گور جهان

No comments:

گفتگو با داوود مرادیان دکتر محمد مصدق، نخست وزیر پیشین ایران، و تلاش او برای ملی کردن صنعت نفت در سال ۱۳۳۰. مصدق به دنبال افزایش درآمد نفت ایران از هر بشکه نفت به میزان فقط «یک پنی» (کوچکترین واحد پول بریتانیا) بیشتر بود، اما شرکت نفت انگلیس (BP) حتی با این افزایش ناچیز هم مخالفت کرد. · قرارداد قبلی (قرارداد ۱۹۳۳): ایران به ازای هر بشکه نفت، حدود ۱۸ پنی (معادل ۳ شیلینگ) سود میگرفت، در حالی که سود انگلیس چندین برابر این رقم بود. · پیشنهاد مصدق: او پیشنهاد کرد که سهم ایران به ۱۹ پنی در هر بشکه برسد. یعنی فقط ۱ پنی اضافه (حدود ۱ درصد از قیمت نفت آن زمان). · واکنش انگلیس: شرکت نفت انگلیس این درخواست کوچک را نپذیرفت و گفت حتی یک پنی هم نباید به ایران داده شود! این رفتار تحقیرآمیز باعث شد مصدق راهی جز ملی کردن کامل صنعت نفت نبینید. · نتیجه: انگلیس با ملی شدن نفت مخالفت کرد، تحریم نفتی به راه انداخت و در نهایت با همکاری آمریکا، کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ را برای سرنگونی مصدق ترتیب داد. به عبارت ساده تر، این جمله نشان میدهد که استکبار آنقدر به منابع ایران چسبیده بود که حتی یک پنی اضافه را هم "زیاد" میدانست و همین طمع، باعث شد کل معادله عوض شود‌.